{"id":2570,"date":"2023-03-27T14:11:40","date_gmt":"2023-03-27T14:11:40","guid":{"rendered":"https:\/\/pen-kurd.com\/kurmanci\/?p=2570"},"modified":"2023-03-27T14:40:09","modified_gmt":"2023-03-27T14:40:09","slug":"li-ser-romana-ax-u-xwin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pen-kurd.com\/kurmanci\/li-ser-romana-ax-u-xwin\/","title":{"rendered":"Li ser romana \u2018Ax \u00fb Xw\u00een\u2019"},"content":{"rendered":"<p>M\u00eerhem Yigit<\/p>\n<p>Ax \u00fb Xw\u00een romaneke ji roman\u00ean sal\u00ean daw\u00ee ye ku di zindan\u00ea de hatiye niv\u00eesandin. Li We\u015fanxaneya J&amp;J\u2019y\u00ea hatiye \u00e7apkirin \u00fb niv\u00eeskar\u00ea w\u00ea Mehmet Yavuz e. Niv\u00eeskar\u00ea v\u00ea roman\u00ea ji nav\u00e7eya D\u00earika \u00c7iyay\u00ea Maz\u00ee ya M\u00eard\u00een\u00ea ye. Ji sala 1994\u2019an de ye girt\u00eeye \u00fb cezay\u00ea muebbet\u00ea l\u00ea hatiye bir\u00een. Ew di 14-15 saliya xwe de \u00a0ko\u00e7\u00ee metrepol\u00ean Tirkan b\u00fbye. Ber\u00ee v\u00ea, haya w\u00ee ji tevgera azadiy\u00ea \u00e7\u00eab\u00fbye.<\/p>\n<p>Nav\u00e7eya romana Ax \u00fb Xw\u00een j\u00ea dikeve r\u00ea, heman her\u00eam e ku niv\u00eeskar l\u00ea hatiye dinyay\u00ea. Ji xwe di dema xwendin\u00ea de \u00e7end\u00ee mirov p\u00ea re dibe r\u00eaheval \u00fb bi her r\u00fbpel\u00ea ber bi dawiy\u00ea de mirov diqulp\u00eene, avde \u00fb movik\u00ean biyograf\u00eek xwiyatir t\u00ean hestkirin, p\u00eajinkirin \u00fb xwe didin dest.<\/p>\n<p>\u00c7avd\u00ear\u00ee \u00fb \u015fayes, malbat \u00fb gund\u00ea Xer\u00eeb, bajar\u00ea Qoser\u00ea, jiyana siyasiy\u00ean tevgera azadiy\u00ea \u00fb s\u00eestem\u00ea perwerdeya wan di zindan\u00ea de, guzergah, dirb \u00fb riy\u00ean ber bi War\u00ea Azad, r\u00eawit\u00eeya li ser r\u00eaya Akademiy\u00ea, vegera Bakur bi amadey\u00eeyeke \u00eedeoloj\u00eek \u00fb peywir\u00ean siyas\u00ee \u00fb le\u015fker\u00ee, gi\u015f fikra ku romana Mehmet Yavuz berhemeke siyas\u00ee \u00fb ne k\u00eamtir j\u00ee biyograf\u00eek e xwurt dike.<\/p>\n<p>Roj \u00fb dem sal\u00ean ber\u00ee 80\u00ea \u00fb pi\u015ft\u00ee 80\u00ea ne. Sal\u00ean girtin\u00ean bin \u00e7avan, windakirin \u00fb nebed\u00eekirinan, \u015fewitandina mal \u00fb milkan, xwarina p\u00ees\u00ee bi welatiyan, valakirina gund \u00fb ziv\u00eengan, ko\u00e7ber\u00ee \u00fb barkirinan e. Bi gotin\u00ean niv\u00eeskar demeke wiha ye ku \u201dDinya b\u00fbye s\u00eala li ser agir, \u00ead\u00ee her kes j\u00ea di\u015fewite\u201d.<\/p>\n<p>Sme\u00eel\u00ea n\u00fbzewic\u00ee, ji gundek\u00ee Qoser\u00ea, ku hew ji ber \u201d\u00e7aw\u00ee\u015f\u00ea qereqol\u00ea\u201d dike der, bi h\u00eaviya roj in aramtir mala xwe bar dike nav Tirkan, ji c\u00eeh \u00fb war\u00ea xwe diqete. Bajar\u00ea n\u00fb mezin e, biyan\u00ee ye. Ziman\u00ea axaftin\u00ea, rab\u00fbn \u00fb r\u00fbni\u015ftin\u00ea, awe \u00fb \u015f\u00eawey\u00ea t\u00eakiliy\u00ean di nav xelk\u00ea de cih\u00ea \u00fb namo ne.<\/p>\n<p>Malbat \u00fb kes hev nas nakin, li hev nabanin, roj\u00ean bi mitale \u00fb xem didin pey hev. \u015eev \u00fb roj li wan digere. Tu ti\u015ft m\u00eena ew diramin dernakeve, hesab\u00ea wan \u00fb s\u00fbk\u00ea hev nagire.<\/p>\n<p>Di nav v\u00ea ten\u00eatiya t\u00eer de, zarokek ji wan re \u00e7\u00eadibe. Nav\u00ea w\u00ee dikin Xer\u00eeb. Da\u00eereya qeyd\u00ea nav duguhere, p\u00ea dil\u00eeze \u00fb wek Gar\u00eep curde dike. Ev j\u00ee dibe derdek\u00ee n\u00fb. Dilnerehetiya b\u00fbye sebeba reva ji gund, sivikb\u00fbn li aliyek\u00ee, hineke din dikeve ser, \u00e7endqat dibe. Bi gotin\u00ean p\u00ea\u015fiyan, m\u00eena \u201d tu ji \u015firik\u00ea here ber mezr\u00eeb\u00ea\u201d, \u201dji ber baran\u00ea here ber teriz\u00ea\u201d. Ziman\u00ea Xer\u00eeb j\u00ee di nav zarok\u00ean tax\u00ea de werdigere ziman\u00ea Gar\u00eep, \u00ead\u00ee ew bersiva d\u00ea \u00fb bav\u00ea xwe j\u00ee bi ziman\u00ea \u00e7aw\u00ee\u015f\u00ea qereqol\u00ea dide.<\/p>\n<p>Jiyana ne as\u00fbde, siberoja xumam\u00ee, tirsa jidest\u00e7\u00fbna \u00e7endsal\u00eey\u00ea malbat\u00ea, dibe kerb \u00fb janeke xulqtengkir \u00fb hesreta war\u00ea li peyxwehi\u015ft\u00ee tev dide, gurr dike. Gund, dayik, c\u00eeran, hogir \u00fb hevderd\u00ean roj\u00ean teng t\u00ean b\u00eera wan. B\u00eariya her ti\u015ft\u00ea d\u00fbrmay\u00ee \u00fb nejb\u00eer dikin.<\/p>\n<p>Ko\u00e7beriya neb\u00fb \u00e7are, p\u00eas\u00eertengiya heb\u00fb dijwartir dike. B\u00eamefer\u00ee serdest e; li\u00a0 her c\u00eeh, her\u00eam, bajar \u00fb dever\u00ea qar \u00fb zal e. Pirsgir\u00eak ji c\u00eeh \u00fb bajar z\u00eadetir mens\u00fbbiyet, ziman, \u00e7and, kurdb\u00fbna malbat\u00ea \u00fb s\u00eestem\u00ea dagirker e. Tu bi ku de her\u00ee xelas\u00ee tune ye, guhertina cih\u00ea jiyan\u00ea ferq nake. Malbat vedigere gund, rew\u015fa li vir j\u00ee b\u00eakeystir b\u00fbye, rej\u00eema 12\u00ea \u00celon\u00ea hatiye.<\/p>\n<p>\u00cad\u00ee ji vir \u00fb p\u00eade leheng\u00ea roman\u00ea ne Sme\u00eel\u00ea bav, bel\u00ea Xer\u00eeb\u00ea kur e. Xer\u00eeb di\u00e7e dibistan\u00ea, ew bi ziman\u00ea gund \u00fb zarok j\u00ee bi y\u00ea mamoste nizanin \u201d. Heytehol, aloz\u00ee \u00fb qerqe\u015f\u00fbneke b\u00eanim\u00fbne, ji xwe p\u00eave na\u015fibe yeke din, g\u00eajger\u00eenkek din dest p\u00ea dike.<\/p>\n<p>Xwendin dibe \u015fikence \u00fb xwendegeh j\u00ee \u015fikencexane. Li \u015f\u00fbna, qet nebe, mamoste ziman\u00ea binec\u00eeh f\u00ear bibe, axaftina p\u00ea qedexe dike \u00fb di encama v\u00ea perwerde \u00fb pedagojiya nexweza, hov \u00fb tirkane de, dibe m\u00eena gur \u00fb keftaran \u00fb bi zarokan dikeve.<\/p>\n<p>Tehde, azar \u00fb \u00e7avsor\u00ee, s\u00eenornenas \u00fb b\u00eaqam e. Xer\u00eeb dide fikirandin di ser\u00ea w\u00ee de pirsan \u00e7\u00eadike: \u00c7ima mamostey\u00ea ji ber Tirkiya min hez ji min dikir, pesn\u00ea min dida, ji \u015fagirt\u00ean may\u00ee re wek nim\u00fbne ez n\u00ee\u015fan didam, ji ber ku ez bi dayik \u00fb dap\u00eera xwe re ku bi Tirk\u00ee nizanin bi kurd\u00ee diaxivim li min dide. Dibe t\u00eaderxistinoka \u201dDe were \u00fb v\u00ee ker\u00ee di v\u00ee bor\u00ee re derbas bike\u201d. Xer\u00eeb\u00ea ku favoriy\u00ea mamoste b\u00fb j\u00ee \u00ead\u00ee ji ber ku nav\u00ea w\u00ee di l\u00eesteya yawer\u00ea mamoste, Bekoy\u00ea altax de, derbas dibe ew j\u00ee b\u00eapar nam\u00eene ji v\u00ea l\u00eadan\u00ea \u00fb ji van asaq\u00ean rojane ser\u00ea her sibeh\u00ea.<\/p>\n<p>Di qonaxeke pi\u015ftre de, Xer\u00eeb li Qoser\u00ea xwendevan\u00ea dibistana nav\u00een e \u00fb ew kes\u00ea ewil e ji gund. Li mala metika xwe Xens\u00ea dim\u00eene. Metik j\u00ee m\u00eena endam\u00ean malbat\u00ea Ap \u00fb y\u00ean din ji a\u015fnay\u00ean tevgera azadiy\u00ea ye.<\/p>\n<p>Derdora li vir firehtir e. Xer\u00eeb dikeve nav ciwan\u00ean tevger\u00ea, belavokan bela dike, rojnameyan diger\u00eene \u00fb t\u00eakiliya bi xwendina kit\u00eab\u00ean siyas\u00ee re jiyana w\u00ee duguhere. Hulfa w\u00ee ku ji roj \u00fb meh\u00ean li gund ji bo \u201dapoy\u00eey\u00ean ewil, Xoce \u00fb s\u00ea heval\u00ean w\u00ee\u201d ku pi\u015ftre di \u015ferek\u00ee de jiyana xwe ji dest dane \u00fb ev demeke ku heb\u00fb, di van sal\u00ean li Qoser\u00ea de qeth\u00eetir \u00fb misogertir dibe.<\/p>\n<p>Di serdegirtineke bi \u015fev, ji xafil de bi \u00e7engur\u00ea Xer\u00eeb digirin \u00fb bi dest\u00ean li pi\u015ftgir\u00eaday\u00ee, saqo\u00e7ermo ji mala metika w\u00ee dibin, dav\u00eajin hundur. Pi\u015ft re di girt\u00eegeh\u00ea de bi r\u00eaya du hukumxwariy\u00ean ji malbata \u201d Xoce \u00fb hers\u00ea heval\u00ean w\u00ee \u201d bi nav\u00ea Zana \u00fb Doktor p\u00ea dihese ku di heman \u015feva ew girtine de metika w\u00ee j\u00ee bi derb\u00ean l\u00eadana serdegiran jiyana xwe ji dest daye.<\/p>\n<p>Xer\u00eeb ji ber temen\u00ea xwe, xweragiriya di dema pirs \u00fb l\u00eapirs\u00eenan de \u00fb xwenedana ber tu ti\u015ft\u00ee,\u00a0 z\u00eade di z\u00eendan\u00ea de nam\u00eene, derdikeve. \u00cad\u00ee dema bic\u00eehan\u00eena biryara mezin e. Careke din \u00fb v\u00ea car\u00ea bi hesreteke mestir ber\u00ea xwe dide gund\u00ea xwe \u00fb p\u00ea re diaxive: \u201cBelk\u00ee ez \u00ead\u00ee nay\u00eam gundo! Belk\u00ee ez \u00ead\u00ee te, dayik, bav \u00fb bap\u00eera xwe neb\u00eenim. Ev cara daw\u00ee ye, ez \u00ead\u00ee nema kes\u00ee ji xizm\u00ean xwe, ji v\u00ea her\u00eam\u00ea bib\u00eenim, vegera min ne gengaz e.\u201d<\/p>\n<p>Xer\u00eeb, gir\u00eaday\u00ea soz \u00fb ahd\u00ean xwe, soz \u00fb ahd\u00ean tolhildan\u00ea ji bo metika xwe Xens\u00ea, ke\u00e7meta xwe Gul\u00eestana, pi\u015ftre w\u00ea j\u00ee rahi\u015ftiye \u00e7ek \u00fb dibe Ber\u00e7em, \u201dXoce \u00fb hers\u00ea heval\u00ean w\u00ee\u201d, r\u00eaw\u00eetiya xwe bi mertebak ji y\u00ean her\u00ee bi r\u00fbmet, bi nav\u00ea Sefkan didom\u00eene.<\/p>\n<p>\u00c7end gotin j\u00ee ji bo ziman \u00fb tekn\u00eeka roman\u00ea:<\/p>\n<p>Ziman rad\u00eekal \u00fb zelal e, bi mebest \u00fb armanc\u00ea re sadiqe, deqar\u00fb \u00fb bi cesaret e, xwe nade ber xap \u00fb \u00e7ivan. Bel\u00ea ewqas\u00ee j\u00ee xwurt e ziman, li hedef \u00fb k\u00eala daxwaz e dide, paqij \u00fb resen e, bi haydar\u00ee \u00fb baldariyeke xwiya, niv\u00eeskar xwe ji bikaran\u00eena peyv\u00ean biyan\u00ee \u00fb ne kurd\u00ee vedide, t\u00eara xwe ni\u015fm\u00ee \u00fb dewlemend e ku ev j\u00ee c\u00eeh\u00ea teqd\u00eer \u00fb silav\u00ea ye.<\/p>\n<p>Di tevin \u00fb tora roman\u00ea de hejmara kesan, rol \u00fb c\u00eehgirtin\u00ean wan ne z\u00eade ye,heta bi c\u00eehek\u00ee \u00fb bi giran\u00ee kes, ji derdor\u00ean n\u00eaz\u00eek \u00fb ji malbat\u00ea ne. V\u00ea j\u00ee bar\u00ea berhem\u00ea sivik kiriye \u00fb di asta corej\u00eenen\u00eegar\u00ee \u00fb serp\u00eahatiyeke kes\u00een de guva\u015ft\u00ee ye.<\/p>\n<p>Endam\u00ea Kom\u00eeteya Niv\u00eeskar\u00ean Zindanan a PENa Kurd M\u00eerhem Yigit<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u00eerhem Yigit Ax \u00fb Xw\u00een romaneke ji roman\u00ean sal\u00ean daw\u00ee ye ku di zindan\u00ea de hatiye niv\u00eesandin. Li We\u015fanxaneya J&amp;J\u2019y\u00ea hatiye \u00e7apkirin \u00fb niv\u00eeskar\u00ea w\u00ea Mehmet Yavuz e. Niv\u00eeskar\u00ea v\u00ea roman\u00ea ji nav\u00e7eya D\u00earika \u00c7iyay\u00ea Maz\u00ee ya M\u00eard\u00een\u00ea ye. Ji sala 1994\u2019an de ye girt\u00eeye \u00fb cezay\u00ea muebbet\u00ea l\u00ea hatiye bir\u00een. Ew di 14-15 saliya [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2571,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"image","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-2570","post","type-post","status-publish","format-image","has-post-thumbnail","hentry","category-gotar","post_format-post-format-image"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pen-kurd.com\/kurmanci\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2570","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pen-kurd.com\/kurmanci\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pen-kurd.com\/kurmanci\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pen-kurd.com\/kurmanci\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pen-kurd.com\/kurmanci\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2570"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/pen-kurd.com\/kurmanci\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2570\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2573,"href":"https:\/\/pen-kurd.com\/kurmanci\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2570\/revisions\/2573"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pen-kurd.com\/kurmanci\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pen-kurd.com\/kurmanci\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2570"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pen-kurd.com\/kurmanci\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2570"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pen-kurd.com\/kurmanci\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2570"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}